KOMINIKE OFISYÈL BIWO KOMINIKASYON WILSON JOSEPH (LANMO SAN JOU)
KOMINIKE OFISYÈL BIWO KOMINIKASYON WILSON JOSEPH (LANMO SAN JOU)

Analiz nou se:
Dokiman an se yon tantativ pou jwenn lejitimite politik ak enfliyanse opinyon piblik la. Li pa, nan eta li ye-a, yon akò lapè, yon garanti sekirite, yon prèv egzonerasyon oswa yon konfimasyon ofisyèl ONU.
Dokiman an prezante tèt li kòm yon “Kominike ofisyèl” Biwo Kominikasyon Wilson Joseph, alyas Lanmò San Jou, chèf 400 Mawozo. Li chèche prezante gwoup la kòm yon aktè ki vle antre nan dyalòg politik ak ONU, pandan li demanti kèk akizasyon sou kidnapin.
Kominike a sanble gen senk objektif prensipal:
- Bay enpresyon ONU rekonèt Wilson Joseph kòm yon entèlokitè.
- Mande pou operasyon militè ak polis yo sispann oswa diminye.
- Repozisyone 400 Mawozo kòm yon òganizasyon ki vle lapè ak dyalòg.
- Demanti patisipasyon gwoup la nan kidnaping.
- Ankouraje popilasyon an retounen lakay li epi lekòl yo relouvri.
Se yon estrateji kominikasyon politik: dokiman an itilize mo tankou lapè, jistis, rekonsilyasyon, fratènite ak dyalòg pou deplase atansyon-an soti sou akizasyon kriminèl yo pou mete li sou posibilite negosyasyon.
Kominike-a fè konnen ONU ta pran angajman pou:
- mande yon kanpe nan operasyon yo;
- fasilite voye yon delegasyon an Ayiti;
- òganize yon dyalòg piblik nan Croix-des-Bouquets.
Men enfòmasyon piblik ki disponib yo sèlman konfime ONU te resevwa yon lèt Wilson Joseph te voye. ONU presize resevwa lèt la pa vle di li apwouve sa ki ladan li. Pa gen konfimasyon piblik solid ki montre Sekretè Jeneral la te aksepte voye yon delegasyon oswa òganize yon dyalòg dapre kondisyon kominike-a prezante yo.
Se diferans ki pi enpòtan an:
Resevwa yon lèt pa vle di aksepte yon negosyasyon, yon delegasyon oswa yon pwopozisyon.
Kidonk, dokiman an sanble prezante repons ONU an pi laj pase sa ONU konfime piblikman.
Pou verifye reklamasyon sou ONU an, kominike-a ta dwe prezante:
- adrès ofisyèl ONU ki voye imèl la;
- non ak fonksyon moun ki siyen repons lan;
- dat, lè ak nimewo referans mesaj la;
- biwo ONU ki responsab dosye-a;
- manda delegasyon-an;
- dat egzak arive-a;
- garanti sekirite ak lis patisipan yo.
Okenn nan eleman sa yo pa parèt klèman nan dokiman. Se poutèt sa, li pa kapab sèvi poukont li kòm prèv ONU ap voye yon delegasyon.
Kominike a deklare 400 Mawozo pa patisipe nan kidnaping “sou okenn fòm.” Men deklarasyon sa antre dirèkteman an konfli avèk dosye piblik ONU-an.
Konsèy Sekirite ONU idantifye Wilson Joseph kòm chèf 400 Mawozo epi mete li anba sanksyon. Dosye ONU-an atribye ak li oswa gwoup li-a zak tankou kidnaping, asasina, vyòl, rekritman timoun, piyaj ak atak kont sèvis medikal. Li site tou dosye 17 misyonè yo te kidnape an 2021.
Sa pa vle di chak nouvo akizasyon otomatikman vrè. Chak ensidan toujou bezwen prèv. Men yon demanti jeneral ki di gwoup la pa janm enplike nan kidnaping pa kredib san eksplikasyon sou dosye ki deja dokimante yo.
Kominike-a rekonèt prensipal sous finansman gwoup la se pòs peyaj.
Si se yon gwoup ame prive ki etabli pòs sa yo san otorizasyon legal, sa ka reprezante:
- ekstòsyon;
- taksasyon ilegal;
- restriksyon ilegal sou sikilasyon;
- kontwòl teritwa pa fòs;
- finansman yon òganizasyon ame.
Kidonk, deklarasyon sa pa nesesèman defann gwoup la. Okontrè, li kapab entèprete kòm yon rekonesans ke gwoup la kolekte lajan nan men moun k ap sikile nan zòn li kontwole.
Wilson Joseph ankouraje:
- moun deplase yo prepare retounen lakay yo;
- lekòl yo prepare relouvri;
- aktivite sosyal ak ekonomik yo rekòmanse.
Men yon gwoup ame pa kapab bay garanti sekirite endepandan. Anvan nenpòt retou, fòk genyen:
- evalyasyon sekirite endepandan;
- konfimasyon PNH ak otorite sivil yo;
- garanti pasaj san danje;
- netwayaj zam oswa eksplozif;
- sèvis medikal ak asistans imanitè;
- mekanis pou pwoteje moun kont reprezay.
Popilasyon-an pa ta dwe retounen lakay li sou baz kominike sa sèlman.
Dyalòg kapab itil pou:
- pwoteje otaj ak sivil;
- fasilite pasaj imanitè;
- fè lekòl ak lopital fonksyone;
- jwenn rann tèt ak depo zam;
- sove lavi pandan yon kriz.
Men dyalòg pa dwe efase responsablite penal. Yon pwosesis serye ta dwe mande:
- liberasyon tout otaj;
- sispansyon atak kont popilasyon-an;
- depo zam ki kapab verifye;
- idantifikasyon moun ki disparèt;
- pwoteksyon temwen ak viktim;
- ankèt sou krim grav;
- pouswit jidisyè moun prèv mete an koz.
Rekonsilyasyon pa vle di amnisti otomatik pou kidnaping, asasina, vyòl oswa rekritman timoun.
Fòs kominikasyonèl yo:
- mesaj la fasil pou konprann;
- li mete lapè ak pwoteksyon sivil nan sant diskou-a;
- li itilize yon ton mwens konfwontatif;
- li rekonèt popilasyon-an bouke ak vyolans.
Feblès fondamantal yo:
- li pa pwouve ONU aksepte pwosesis li anonse-a;
- li prezante resepsyon yon lèt tankou yon angajman diplomatik;
- li demanti kidnaping yon fason ki kontrè ak dosye piblik;
- li rekonèt finansman atravè pòs peyaj san eksplike legalite yo;
- li mande moun retounen lakay yo san garanti sekirite;
- li pa pale de rann tèt, depo zam, liberasyon otaj oswa responsablite penal;
- li mande dyalòg san li pa defini kondisyon ak obligasyon gwoup la.
Dokiman sa dwe trete kòm yon kominikasyon estratejik ki soti nan yon gwoup ame, pa kòm prèv ONU rekonèt gwoup la oswa aksepte yon delegasyon.
Mesaj lapè-a merite egzamen, men li pa kapab valide san aksyon konkrè: liberasyon otaj, sispansyon vyolans, depo zam, aksè imanitè, verifikasyon endepandan ak koperasyon avèk lajistis.
Pi gwo kontradiksyon dokiman se sa: li mande pou sosyete-a konsidere gwoup la kòm yon patnè pou lapè, pandan li pa rekonèt responsablite ki deja dokimante epi li pa pwopoze okenn mekanis klè pou rann kont.
Wilsonn Telimo Lwi,
Prezidan ITIYAyiti,
KÒTAKÒT pou Ayiti otonòm







Comments